روز شنبه، ۹ فروردین، شهر استانبول بار دیگر صحنه تظاهرات صدها هزار نفره علیه حزب اسلامی حاکم و رهبر خودکامه آن اردوغان بود.

اعتراض در ترکیه، اسلام و ناسیونالیسم تُرک – محسن ابراهیمی

مندرج در ژورنال شماره ۱۰۰۰ (لینک به فایل پی دی اف نشریه ژورنال برای پیاده کردن روی تلفن همراه)

روز شنبه، ۹ فروردین، شهر استانبول بار دیگر صحنه تظاهرات صدها هزار نفره علیه حزب اسلامی حاکم و رهبر خودکامه آن اردوغان بود.

سال‌ها پیش بعدازاین که حزب اسلامی رفاه به رهبری نجم‌الدین اربکان غیرقانونی اعلام شد، حزب عدالت و توسعه به رهبری اردوغان که در نتیجه یک بازبینی تاکتیکی و پراگماتیستی تشکیل شده بود در متن شرایط اقتصادی فلاکت‌بار به قدرت رسید. نقش این حزب بازسازی ساختار سیاسی ترکیه در جهت مقابله با بحران‌های سیاسی گریبان‌گیر طبقه حاکم ترکیه بود. انتظار حزب عدالت و توسعه این بود که الگوی حکومت اسلامی‌شان توسط طبقات حاکم بحران‌زده در منطقه سرمشق قرار گیرد. اخوان‌المسلمین مصر و النهضه تونس به الگوی ترکیه به‌مثابه تجربه موفق از حاکمیت اسلامی نگاه می‌کردند. حتی جناح اصلاح‌طلب حکومت اسلامی در ایران هم به الگوی اردوغان به‌مثابه راهی برای نجات حکومت اسلامی از بحران نگاه می‌کرد.

قبلاً در جریان سرکوب خشونت‌بار خیزش گزی پارک، بازداشت هزاران نفر، کنترل کامل سیستم قضایی و رسانه‌ها و حمایت علنی از داعش و باندهای اسلامی در سوریه چهره واقعی اسلام “میانه‌رو” اردوغان برملا شده بود. اما چالش سیاسی اخیر با حضور احزاب و نیروهای سکولار و چپ و نسل جوان با شعارهای علیه دیکتاتوری و فقر و دخالت اسلام در زندگی مردم، تا همین‌جا ضربات سنگین‌تری به موقعیت الگوی اسلام به‌اصطلاح میانه‌رو در قدرت وارد کرده است و به این اعتبار برای مردم ایران که عزمِ جزم دارند حکومت اسلامی را ساقط کنند بسیار شعف‌انگیز است.

در سیاست‌های اردوغان ایدئولوژی پان‌ترکیسم هم جایگاه مهمی دارد. ده سال پیش مردم ترکیه شاهد مراسمی در کاخ ریاست‌جمهوری بودند که در آن شانزده سرباز در لباس سپاهیان شانزده دولت ترک از جمله غزنویان، سلجوقیان، گورکانیان و اویغورهای چین لحظات مضحکی از رؤیای احیای امپراطوری ترک عثمانی را به نمایش می‌گذاشت. ناسیونال فاشیست‌های ترک در ایران که در آرزوی تحقق چنین رؤیایی، برای جنایات اردوغان علیه کُردها در کانتون‌های شمال سوریه دست می‌زدند، با به‌خطرافتادن موقعیت سیاسی اردوغان، یک منبع اتکای حکومتی را از دست خواهند داد. موقعیت به‌شدت متزلزل اردوغان آن هم در فضای همبستگی مردم ایران علیه حکومت اسلامی، فرقه‌های پان‌ترکیست در ایران را نگران ازدست‌دادن پدرخوانده پان‌ترکیست کرده است.

 

سردبیر این شماره: کیوان جاوید

در انتشار یادداشت‌های ژورنال بکوشید

وبسایت ژورنال:
journalfarsi.com
ایمیل: journalfarsi@gmail.com
اینستاگرام:
journalfarsi

تماس از طریق واتسآپ ۰۰۴۴۷۳۸۸۵۷۵۰۲۰

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *